Қазақстан Еуропаны, Азияны және Таяу Шығысты байланыстыратын Орталық Азиядағы жетекші авиациялық хабтардың бірі ретіндегі позициясын нығайтып келеді. Бүгінде авиацияның тұрақтылығы мен бәсекеге қабілеттілігі үшін инфрақұрылымның ауқымынан гөрі цифрлық басқарудың тиімділігі маңыздырақ.
Транзиттік ағындардың өсуіне байланысты жаһандық авиация инфрақұрылымды кеңейтуден гөрі операциялық күрделілікті басқаруға көбірек назар аударуда. Авиация саласының жаһандық технологиялық серіктесі SITA тәжірибесін қоса алғанда, халықаралық тәжірибе транзиттік хабтардың тұрақтылығы авиациялық процестің барлық қатысушылары арасындағы цифрлық өзара іс-қимылдың қаншалықты тиімді ұйымдастырылғанына байланысты екенін көрсетеді.
Қазақстанда бұл тәсіл іс жүзінде көрініс табуда. 2025 жылдың 11 айында жолаушылар әуе тасымалы 5,8%-ға өсіп, шамамен 14,3 млн адамға жетті. Өсім әуе компаниялары флотының кеңеюі, әуежайлардың өткізу қабілетінің артуы және «ашық аспан» саясаты аясындағы бәсекелестіктің күшеюі есебінен қамтамасыз етілді. Мұндай динамика жаһандық үрдістерге сәйкес келеді және елдің өңірлік және халықаралық авиациялық желідегі рөлінің артып келе жатқанын көрсетеді.
Сонымен қатар инфрақұрылым белсенді түрде дамуда: әуежайлар жаңғыртылып, жаңа терминалдар салынуда, логистикалық база жаңартылуда. Ішкі маршруттық желі аптасына 800-ден астам рейспен 60 бағытты қамтиды, ал халықаралық желі 30 елдегі 131 бағытты қамтиды. Трафиктің өсуімен бірге операциялық модель де күрделене түсуде: рейстерге қызмет көрсету уақыты қысқаруда, терминалдарға түсетін жүктеме артуда, ал жолаушылардың жылдамдық пен қызмет көрсету сапасына деген күтулері сапардың әр кезеңінде өсуде.
Осы жағдайда авиациялық жүйенің тұрақтылығы жолаушылар, багаж және операциялық ағындарды бірыңғай цифрлық контурда басқару қабілетіне байланысты бола түсуде. Цифрлық технологиялар әуежайлар мен әуе компанияларына операциялардың болжамдылығын сақтауға, қауіпсіздік деңгейін арттыруға және қызмет көрсету сапасын төмендетпей қызмет ауқымын кеңейтуге мүмкіндік береді.
SITA Қазақстан нарығында көп жылдан бері жұмыс істеп, заманауи авиациялық операциялардың технологиялық негізін қалыптастыратын шешімдерді ұсынып келеді. Компания платформалары жолаушылармен өзара әрекеттесуден бастап ішкі операциялық процестерге дейін әуежай экожүйесінің негізгі бағыттарын қамтиды.
Әуежайлардың операциялық тиімділігі саласында SITA шешімдеріне багажды басқару жүйелері, соның ішінде багажды өңдеу процестерінің ашықтығын қамтамасыз ететін және жолаушыларға нақты уақыт режимінде ақпарат алуға мүмкіндік беретін WorldTracer жүйесі кіреді. Сонымен қатар SITA-ның биометриялық технологиялары жолаушылар ағынын жеделдетуге және әуежайлардың өткізу қабілетін арттыруға ықпал етеді.
Жеке бағыттардың бірі — Advance Passenger Processing (APP) шешімдері. Олар әуе компаниялары мен мемлекеттік органдарға жолаушылар деректерін алдын ала өңдеуге мүмкіндік береді, бұл қауіпсіздік деңгейін арттырады, шекаралық рәсімдерді жеңілдетеді және халықаралық реттеуші талаптарға сәйкестікті қамтамасыз етеді.
«Қазақстан өзінің транзиттік әлеуетін белсенді түрде дамытып келеді, және бұл жағдайда тиімді цифрлық басқару негізгі өсу факторына айналуда. Заманауи цифрлық платформалар физикалық инфрақұрылымды тұрақты түрде кеңейтпей-ақ авиациялық жүйенің өткізу қабілетін арттыруға, операциялық тәуекелдерді алдын ала анықтауға және әуежайларға түсетін жүктемені азайтуға мүмкіндік береді. Нәтижесінде процестердің болжамдылығы мен басқару сапасы артады, бұл жолаушылардың, әуе компанияларының және реттеушілердің сенімін нығайтып, транзиттік трафиктің одан әрі дамуына берік негіз қалыптастырады», — деп атап өтті SITA-ның Шығыс Еуропа, ТМД және Балтық елдері бойынша вице-президенті Марина Звягина.
Қазақстанда қолданылатын және ICAO халықаралық стандарттарына сәйкес келетін SITA шешімдері елдің авиациялық қауіпсіздік, ауқымдылық және цифрлық тұрақтылық саласындағы мақсаттарын қолдайды. Осы технологиялардың арқасында әуежайлар мен әуе компаниялары жоғары болжамдылық пен тиімділікпен жұмыс істей алады, бұл Қазақстанның өңірдегі жетекші транзиттік авиациялық хаб ретінде одан әрі дамуына берік негіз қалайды.
SITA компаниясы туралы
SITA — әуе көлігі индустриясының технологиялық қозғаушы күші, ол саяхаттарды барлығы үшін қауіпсіз, ыңғайлы және тұрақты етеді. Коммерциялық авиацияның алғашқы кезеңдерінен бастап қазіргі цифрлық дәуірге дейін SITA саланың дамуын қолдап, оның қатысушыларын біріктіріп, әрбір даму кезеңінде ілгерілеуіне көмектесіп келеді.
Толығырақ ақпаратты www.sita.aero сайтынан алуға болады.
